Review: Fujifilm FinePix X100 de wederopstanding van de Hexar

Op MobileMac lees je regelmatig reviews van Apple hardware maar soms zijn er ook andere producten die onze aandacht trekken. Bij de introductie van de Fujifilm X100 op de Photokina fotobeurs in Keulen in september 2010 was dat het geval. Net zoals bij (sommige) Apple hardware lekte voor de beurs al de eerste specificaties en foto’s van de camera uit. De X100 is een prachtige compact camera met een klassieke uitstraling, een 12.3 megapixel APS-C formaat CMOS sensor, een 23mm lens en een hybride viefinder.

Fujifilm is op dit moment een van de meest groeiende bedrijven op de markt van digitale camera’s, mede door de komst van de X100. Fujifilm heeft ook ontdekt dat er veel vraag is naar het hogere segment op de markt en de introductie van de X100 toont dit ook aan. Ze zijn wereldwijd niet aan te slepen en vooral populair bij fotografen die iets meer verstand hebben van fotografie dan de “point and shoot” hobbyist. De afgelopen maand zagen we meerdere reviews van professionele fotografen die zelfs hun Canon EOS 5MK II thuis lieten en liever op pad gingen met de X100. Voor ons de doorslag om er ook een te kopen.

Net als met Apple producten wil je hem al hebben als je hem ziet. De camera heeft de retro uitstraling van Canon, Minolta, Yashica, Olympus en Leica camera’s uit de jaren 60-70 maar is door Fujifilm volledig nieuw ontworpen inclusief een zeer lichtgevoelige lens (1:2) die is afgestemd op de (APS-C) CMOS sensor. De combinatie daarvan met hoge ISO waarden zonder ruis is wel 2011 maar bijzonder.

Na de introductie in september 2010 verschenen er al gauw berichten dat de X100 vanaf maart 2011 te koop zou zijn. Door de tsunami in Japan kwam de productie stil te liggen omdat ook de Taiwa-Cho fabriek van Fujifilm getroffen was. De productie is vrij snel hervat en de eerste X100 toestellen werden in april verscheept naar Europa. Een van de eerste reviews was te lezen op DPreview en daaruit bleek dat de x100 nogal wat last had van (software) bugs. Inmiddels is er een firmware update verschenen die veel bugs oplost. De Fujifilm X100 is nog steeds niet officieel in Nederland te koop maar als je een beetje kan googlelen zijn ze eenvoudig te vinden en te koop vanaf € 1070.

Op veel foto blogs zag ik vergelijkingen met de Leica M9 maar dan heb je het volgens mij niet helemaal begrepen. Ik zou de X100 liever de wederopstanding van de Hexar willen noemen. In 1993 uitgebracht door Konica met een 35mm f2 lens. Iets minder lichtgevoelig dan de X100 maar qua prestaties vergelijkbaar.

De huidige trend is dat digitale camera’s niet meer voorzien zijn van een viewfinder, net zoals je met een iPhone een foto neemt maar ik blijf dat een rare manier van fotografie vinden. Daarbij zie je bij mooi weer weinig van je compositie en is je kader vaak gokwerk. Bij Fujifilm denken ze dat waarschijnlijk ook en de X100 is voorzien van een hybride viewfinder maar je kan ook foto’s maken via de LCD op de achterzijde van de camera. De hybride viewfinder werkt via een schakelaar op de voorkant van de camera. Hierdoor kan je schakelen tussen de optische en elektronische weergave van het object wat je wil fotograferen. In gewoon Nederlands: je kan het beeld van de LCD op de achterzijde van de camera in de viewfinder zien en daardoor krijg je een elektronische weergave met de bijbehorende informatie over sluiterijden, diafragma en de ISO waarde. Hoe dat werkt kan je zien in de promotievideo van de X100:

[yframe url=’http://www.youtube.com/watch?v=4L1NANQunQg’]

Van de X100 zijn al zeer veel goede reviews verschenen en die ga ik niet nog eens overdoen. Het is verleidelijk om elk knopje en menu functie te bespreken en waarom dat wel of niet handig is maar dat is inmiddels al gedaan. Veel van die X100 reviews zijn overigens gemaakt met oude firmware en de meeste problemen die je leest bij andere reviews zijn inmiddels opgelost. Op Flickr kan je een snel groeiend aantal voorbeelden zien van foto’s die zijn genomen met de X100, de ene nog mooier dan de andere met wat hulp van een professionele flitser.

Na het lezen van de handleiding en wat kennis van fotografie kom je een heel eind. Ik kwam reviews tegen met voorbeelden dat de X100 geen snelle camera is maar als je een rijdende auto fotografeert met een sluitertijd van 1/15 sec dan gaat dat ook niet lukken. Je kan de X100 volautomatisch gebruiken maar dan kan je beter kiezen voor een wegwerp camera. De kracht van de X100 zit hem juist in de keuzes die je kan maken zoals diafragma, sluitertijd, witbalans, ISO waarde etc. Bij twijfel kan je instellingen combineren of op automaat zetten en de X100 de bijbehorende waarde laten bepalen.

De eerste foto’s die ik  heb gemaakt met de X100 zijn erg goed. Vanwege tijdgebrek veel met autofocus omdat de handmatige bediening nog niet zo werkt als de camera’s uit de jaren 70. De focus is niet zo snel als ik gewend ben van mijn Canon DSLR en zeker niet geschikt voor  voor actie foto’s. Autofocus werkt niet goed op voorwerpen die zich minder dan 1 meter van de camera bevinden maar dit is eenvoudig op te lossen door de macro stand te selecteren, handmatig te focussen of een stap achteruit te doen.

De 23mm F2 lens, vergelijkbaar met een 35mm F2 (full frame) lens is superscherp en werkt prima met de (grote) APS sensor in de X100. Als het diafragma vol open staat dan is de maximale sluitertijd  1/1000 maar met het ingebouwde drie stops ND filter maak je het bereik groter en ideaal voor felle lichtomstandigheden.

De X100 is vooral geliefd onder straat fotografen en dat is begrijpelijk. Het is vooral een camera die je naast een DSLR gebruikt en die je altijd bij je hebt. Het gaat vooral om de compositie en de kennis van de fotograaf die hem bedient. Als die twee elementen elkaar gevonden hebben dan maak je prachtige foto’s met de X100. Via de automatische stand van de camera (ISO, diafragma, sluitertijd) of een handmatige combinatie van de instellingen zijn ook mooie resultaten te behalen en daardoor is de X100 ook geschikt voor een groter publiek maar niet geschikt als point and shoot camera.

Zomer carnaval Rotterdam – Shutter Speed 1/420 sec – Aperture 6,4 – ISO 400

Zomer carnaval Rotterdam – Shutter Speed 1/300 sec – Aperture 5,6 – ISO 400

Kat van de buren vlak na zonsondergang –  Shutter Speed 1/60 sec – Aperture 2 – ISO 1600

Macro sluipwesp –  Shutter Speed 1/450 sec – Aperture 7,1 – ISO 200

De afgelopen dagen heb ik veel foto’s gemaakt met de X100 die vrijwel allemaal goed van kwaliteit zijn. Er zitten prachtige (privé) foto’s tussen die vergelijkbaar zijn met de foto’s die je op Flickr en 500px aantreft. De bovenstaande foto’s zijn allemaal genomen onder zeer ongunstige lichtomstandigheden. Tijdens het Zomercarnaval was het vrijwel bewolkt, de kat van de buren zat bijna in het donker en de sluipwesp op een bewegende tak en het was volledig bewolkt. Dat zijn ook de momenten wanneer andere (compact) camera’s de mist in gaan maar de X100 heeft daar geen last van. De prestaties van de X100 zijn bijzonder en de kwaliteit van de lens is zeer goed.

Naast wat focus problemen heb ik geen vreemde bugs meegemaakt in de firmware. De X100 werkt prima maar het zou allemaal wel wat sneller kunnen. Ik hoop dat Fujifilm dat nog kan verbeteren via een firmware update maar als dat niet mogelijk is kan ik er mee leven. De accu van de X100 ging bij mij 180 foto’s mee en toen was hij leeg. Ik heb daarbij alleen gebruik gemaakt van de optische viewfinder (25 focuspunten) en om de 30 foto’s de elektronische viewfinder (49 punten autofocus) in de hybride zoeker gebruikt.

De X100 kan video opnemen met een resolutie van 720p. Ik heb dat niet getest omdat je dat moet doen met een DSLR die het echt kan en dan ook nog eens in full HD.

Je kan de foto’s via een filmsimulatie-optie voorzien van Velvia, of Astia film look maar de standaard Provia instelling is wat mij betreft prima. In de camera ook een optie voor dynamic range maar alles wat boven dr100 komt maakt de foto wat mij betreft niet beter. Met het drie stops ND filter kan je overigens ook mooie bokeh effecten creëren.

Fujifilm heeft goed begrepen wat de wensen van een fotograaf zijn en zet de toon in het segment rond de € 1000 euro. Veel concurrentie is er op dit moment nog niet en volgens geruchten werkt Fujifilm inmiddels al weer aan een opvolger. Wij vragen ons wel af waarom Leica niet zoiets op de markt heeft gezet en (nog steeds) te veel geld vraagt voor de X1. De X100 is zeker geen poor man’s Leica en verslaat qua prestaties en techniek makkelijk de X1 van Leica.

De X100 is in twee smaken te koop. Vanaf € 1070 krijg je de X100 in een mooi zwart doosje van karton met linnen bekleding en de onderstaande toebehoren:

  • – Li-ion batterij NP-95
  • – Batterij lader BC-65N
  • – Schouderriem
  • – USB kabel
  • – metalen lens dop
  • – Metalen strap klip voor schouderriem
  • – CD-ROM met software
  • – Gebruikershandleiding
  • – 2 jaar garantie
Als je graag meer wil betalen voor de limited edition met een X100 met afwijkend serienummer dan is dat ook nog een optie.  Voor €1380 is het doosje van de camera niet meer van karton maar van hout en tref je ook een bijpassende retro lederen tas aan plus een EF-20 TTL systeemflitser. De tas kost los € 75 en de flitser zagen wij al voor € 100 te koop staan.
Tot slot nog een reclame video voor de Fujifilm FinePix X100 die vooral ter inspiratie dient.:
[yframe url=’http://www.youtube.com/watch?v=EoA0_o-PZk4′]